post-hbo leergang Burgerschap. Samen gaan we aan de slag met het thema burgerschap en met burgerschapsonderwijs in het mbo. Deze leergang is in co-creatie met NHL Stenden Hogeschool en Zone.college tot stand gekomen. In de leergang gaan we op zoek naar verbindingen tussen je eigen praktijk, theoretische concepten en kennis en kunde van anderen. Het doel is om professionals in het mbo toe te rusten om burgerschapsvorming en burgerschapsonderwijs vorm te geven en hiermee de kwaliteit van burgerschapsonderwijs te verbeteren.

 

Doelgroep:
De leergang staat open voor alle docenten en professionals in het mbo die een rol spelen bij burgerschapsonderwijs en zich hierin willen professionaliseren. De leergang Burgerschap binnen Zone.college is voor docenten die zich willen professionaliseren in burgerschapsonderwijs en een bijdrage willen leveren aan de ontwikkeling van burgerschapsonderwijs binnen het Zone.college.

 

Omschrijving van het programma:
De leergang bestaat uit:

• Zelfstudie, werken aan een (didactisch) ontwerp en voorbereiding van de bijeenkomsten.
• Een tweedaagse en 9 bijeenkomsten, waarin verschillende thema’s centraal staan. In de bijeenkomsten van een dagdeel is steeds sprake van een volgende opbouw:

> Thematische verdieping door (gast)lessen, excursies, passend bij de praktijk van de deelnemers zelf en vanuit verschillende visies en perspectieven.

> Aandacht voor: Persoonlijke ontwikkeling en het werken aan het (didactisch) ontwerp. Het (didactisch) ontwerp staat in verbinding met de LUK (leeruitkomst), de persoonlijke ontwikkeling van de deelnemer en de context waarin hij werkt. Het (didactisch) ontwerp wordt gewaardeerd door de docenten van NHL Stenden Hogeschool.

> Aandacht voor collectief leren in de vorm van leergroepen en het voeren van de professionele dialoog.

• Afsluitende bijeenkomst (slotdag) waarin de deelnemer zijn (didactisch) ontwerp en zijn ontwikkeling ten aanzien van de leeruitkomst presenteert en hierover met peers en studenten in dialoog gaat. Deze presentatie wordt onafhankelijk en met het meer-ogen principe beoordeeld.

 

Doelstelling:
Met de opleiding willen we een bijdrage leveren aan de ontwikkeling van professionals in het mbo-onderwijs. Professionals die burgerschapsvorming en burgerschapsonderwijs verzorgen waarin mbo-studenten worden toegerust in hun ‘burger-zijn’ in het heden én in de toekomst.

 

Studiebelasting:
In totaal behelst de leergang 280 uur aan studiebelastingsuren (10 Ec), waarvan 52 contacturen (11 bijeenkomsten) en 228 uren aan voorbereiding en uitwerking van de leeruitkomsten.

 

Voorbereiding:
Literatuur Gedurende de leergang wordt gewerkt met actuele artikelen, bronnen passend bij het proces van de deelnemers en de thematieken die centraal staan. Maatgevend voor de inzet van bronnen is dat er een minimale verplichting geldt en een maximale verrijking.

 

Leeruitkomsten:
De inhoud van de leergang wordt voor een deel vraaggestuurd ingericht, op basis van de ambities en leerwensen van de deelnemers, maar ook basis van de schoolcontext. In de post-hbo leergang Burgerschap staat de volgende landelijk geformuleerde leeruitkomsten centraal:

“Je levert een actieve en verantwoorde bijdrage aan ontwerp, uitvoering en doorgaande ontwikkeling van burgerschapsonderwijs op je werkplek, waarbij je je verhoudt tot de visie op burgerschap van je school of (onderwijs)organisatie en de landelijke kaders. Met je ontwerp en uitvoering van burgerschapsonderwijs (beoogde leeropbrengsten en bijpassende leeractiviteiten en evaluatie instrumenten) zorg je ervoor dat jouw doelgroep lerenden (studenten/cursisten): 1) zich verhouden tot burgerschapsvraagstukken, 2) leren dat er diversiteit aan burgerschapsopvattingen is, en 3) toegerust worden om zelfstandig te handelen ten opzichte van deze vraagstukken. Je expliciteert je eigen visie en de wijze waarop je je blijft ontwikkelen op het gebied van burgerschapsonderwijs”.

 

Inhoud en opzet:
Wat precies onder burgerschap wordt verstaan, verschilt per school en per deskundige. Er is met andere woorden geen eenduidige definitie. Scholen en deskundigen leggen hun eigen accenten, met gevolgen voor de leerdoelen en didactiek. In deze leergang wordt kennis gemaakt met verschillende perspectieven op burgerschapsonderwijs door verschillende gastdocenten uit te nodigen en worden perspectieven van de deelnemers op burgerschapsvorming in de regio met elkaar uitgewisseld. Tijdens de leergang komen de volgende thema’s aanbod:

• Verschillende perspectieven op burgerschap.
• Pedagogische en didactische vaardigheden.
• Onderwijs over democratie, kritisch denken en handelen.
• Het voeren van dialogen met controversiële onderwerpen.
• Burgerschap in een digitaliserende samenleving.
• Duurzaam onderwijs voor een duurzame wereld
• Kritisch denken, denkvaardigheden
• Kunst, cultuur en burgerschap
• Visievorming, professionele identiteit.
• Burgerschapsvisie in de onderwijscontext.
• Uitwisselen van good practices.
• Studentenparticipatie.
• Regionale samenlevingsvraagstukken als bron.
• Verandering tot stand brengen in je eigen organisatie, team.
• Het opbouwen van een (burgerschaps)netwerk binnen en buiten de organisatie.

 

Studentenparticipatie zal ook een onderdeel zijn in deze leergang. Uiteraard zal er ruimte worden geboden aan de ambities en leerwensen van de deelnemer. Rode draad in deze leergang zal zijn democratische waarden, (politieke) participatie, rechten en plichten, inclusie, identiteit, kritische denkvaardigheden en de praktische vertaling naar de onderwijspraktijk.

In deze post-hbo/leergang Burgerschap werkt de deelnemer aan eigen ontwikkeling en kritisch denken in dialoog met andere deelnemers en mogelijk studenten. De deelnemer ontwerpt onderwijs dat studenten toerust om hun eigen burgerschap vorm te geven. Studenten worden toegerust voor deelname aan een pluriforme en democratische maatschappij, waarbij het accent ligt op actief burgerschap en sociale integratie.

Het ontwerpproces wordt volgens de methode Design Based Education uitgevoerd en begeleid door docenten van NHL Stenden Hogeschool.

De deelnemers doen hiervoor inhoudelijk inspiratie op tijdens de bijeenkomsten op diverse locaties, gaan in leergroepen aan de slag en ondernemen zelf acties om bronnen te raadplegen en gesprekken te voeren met diverse betrokkenen als mbo-studenten, partners in de regio en collega’s.

De leergang kent een aantal uitgangspunten:

• Praktijkgericht: Een deelnemer werkt vanuit reële situaties in de eigen schoolcontext.
• Normatieve professionaliteit: Elk professioneel handelen heeft een morele kant. In de post-hbo leergang Burgerschap gaan we samen op zoek naar waarden en normen die voor de context waarin de deelnemers werken belangrijk zijn.
• Normatieve context: Ook de schoolorganisatie kent zijn eigen visie, waarden en normen waartoe de werknemers zich heeft te verhouden.
• Leeruitkomst bepaalt het eindniveau.
• Duurzaamheid: door het met elkaar en van elkaar leren werkt een deelnemer niet alleen aan de eigen professionalisering, maar draagt indirect bij aan de schoolontwikkeling van de schoolorganisatie en de ontwikkeling van de leergang zelf en daarmee aan de ontwikkeling van het onderwijs.
• Studentenparticipatie: De mbo-studenten worden actief betrokken in de leergang o.a. door samen burgerschapsonderwijs te ontwikkelen.
• Professionele ontwikkeling: In de opleiding hebben we aandacht voor de persoonlijke en professionele identiteit van een deelnemer (geïnspireerd op Manon Ruijters e.a., Je Binnenste Buiten, 2015).

 

Toetsing
De deelnemer presenteert de manier waarop het concrete handelen als docent verbindt aan de eigen opvatting en de opvatting van de school over burgerschapsvorming. Dit zou kunnen aan de hand van een metafoor, of een korte PowerPoint, binnen max. 15 minuten. Deze presentatie wordt gedaan voor mededeelnemers, leidinggevenden en beoordelaars en de door hen gestelde vragen worden beantwoord

 

Eindopdracht:
Afsluitende bijeenkomst (slotdag) waarin de deelnemer zijn (didactisch) ontwerp en zijn ontwikkeling ten aanzien van de leeruitkomst presenteert en hierover met peers en studenten in dialoog gaat. Deze presentatie wordt onafhankelijk en met het meer-ogen principe beoordeeld.

 

Bewijs:
bewijs van deelname

 

Trainer(s):
Het personeel dat wordt ingezet bij de uitvoering van de post-hbo leergang Burgerschap is werkzaam als hbo- (hoofd)docent, opleidingsmanager of practor bij of een lerarenopleiding of een mbo-instelling of werkt voor een organisatie met specifieke expertise op het gebied waartoe wordt opgeleid. Deze functionarissen hebben ieder aantoonbare werkervaring met of het opleiden van docenten en/of vormgeven van burgerschapsonderwijs.  

 

Data:

Woensdag 10 september en  donderdag 11 september Tweedaagse (incl. overnachting)
Woensdag 17 september Bijeenkomst van 14.00-18.00 uur
Woensdag 24 september Bijeenkomst van 14.00-18.00 uur
Woensdag 1 oktober Bijeenkomst van 14.00-18.00 uur
Woensdag 8 oktober Bijeenkomst van 14.00-18.00 uur
Woensdag 15 oktober Bijeenkomst van 14.00-18.00 uur
Woensdag 29 oktober Bijeenkomst van 14.00-18.00 uur
Woensdag 5 november Bijeenkomst van 14.00-18.00 uur
Woensdag 12 november Bijeenkomst van 14.00-18.00 uur
Woensdag 19 november Slotbijeenkomst van 14.00-18.00 uur

 

Locatie:
Deventer