Zone.college Enschede start in schooljaar 2026-2027 met de Teamgecentreerde Arbeidsorganisatie (TAO). Een belangrijk onderdeel daarvan is het opleiden van een procesbegeleider per onderwijsteam. In deze training verdiep je in het TAO-gedachtegoed en ontwikkel je de kennis en vaardigheden om als procesbegeleider het proces in je onderwijsteam te begeleiden: van het maken van procedurele afspraken tot het doen van interventies en het versterken van de teamvolwassenheid.

Doelgroep:
procesbegeleiders uit de onderwijsteams en teamleiders locatie Enschede

Omschrijving van het programma:
De training bestaat uit vijf bijeenkomsten van ieder drie tot drieënhalf uur, aangevuld met een terugkombijeenkomst enkele maanden later. In de bijeenkomsten wisselen theorie over de TAO, oefening met procesbegeleidersvaardigheden (zoals procesinterventies, processtops en agendavoering) en casuïstiek uit de eigen onderwijsteams elkaar af.

Doelstelling:
De training kent de volgende doelstellingen: kennismaken met verschillende zienswijzen op teamontwikkeling en teamprocessen, en praktische handvatten krijgen om doelgericht te interveniëren tijdens onderwijsteamoverleggen. De procesbegeleiders nemen daarnaast deel aan het procesbegeleidersoverleg, waarin ervaringen worden uitgewisseld en organisatiebrede vraagstukken worden besproken.

Studiebelasting:
5 dagdelen van 3 tot 3,5 uur, plus 1 terugkombijeenkomst

Leerdoelen:

• Kennis van het concept van de Teamgecentreerde Arbeidsorganisatie (TAO): de kern, het verschil tussen arbeidsorganisatie en onderwijsorganisatie, het kwaliteitsmodel en het bevoegdheidskader van het onderwijsteam.
  Inzicht in de rol en positie van de procesbegeleider, het verschil met de technisch voorzitter, en de leidende principes en valkuilen van het procesbegeleidersoverleg (PBO).
• Vaardig in het doen van procesinterventies (technisch, sociaal-emotioneel en concept) en het uitvoeren van processtops.
• Inzicht in de fasen van teamvolwassenheid en vaardig in het herkennen waar een team staat en welke begeleiding daarbij past.
• Vaardig in het maken en bewaken van procedurele afspraken en het begeleiden van effectieve agendavoering.
• Vaardig in het samen met het team formuleren en evalueren van teamdoelen.

Inhoud en opzet:
klassikaal

Eindopdracht:
geen

Bewijs:
Bewijs van deelname certificaat

Trainer(s):
Frederique de Jong vanuit het TAO Kenniscentrum Het leren organiseren.

Resultaat , Voorwaarden, aanwezigheidsplicht:
Actieve deelname aan alle bijeenkomsten wordt verwacht.

Programma per dagdeel
Globaal overzicht per dagdeel. Onderdelen kunnen nog verschuiven.

Dagdeel 1: Kennismaking en het TAO-concept

Leerdoel: Kennismaking en verwachtingen, basis van de TAO (arbeidsorganisatie versus onderwijsorganisatie, kwaliteitsmodel, TAO-huis), bevoegdheidskader onderwijsteam, rol en positie van de procesbegeleider.

Werkvormen: Plenaire uitleg, groepswerk, uitwisseling in tweetallen, check-in en check-out.

Voorbereiding: Geen.

Dagdeel 2: Procedurele afspraken en processtops (27/10/26)

Leerdoel: Procedurele afspraken maken en bewaken, soorten procesinterventies en processtops, collectieve verantwoordelijkheid, basis van agendavoering.

Werkvormen: Groepswerk, rollenoefening, opdrachten in tweetallen, check-in en check-out.

Voorbereiding: Geen.

Dagdeel 3: Teamvolwassenheid herkennen en begeleiden (01/12/26)

Leerdoel: Fasen van teamvolwassenheid, verdiepende gespreksvoering, teamontwikkeldoelen, de leercyclus.

Werkvormen: Individuele reflectie, groepsgesprek, plenaire terugkoppeling, check-in en check-out.

Voorbereiding: Geen.

Dagdeel 4: Teamdoelen evalueren en interveniëren (19/01/27)

Leerdoel: Teamdoelen evalueren en bijstellen, processtop in het moment, herkennen van belemmerend teamgedrag en passende interventies.

Werkvormen: Intervisie, praktijkoefening, reflectie, check-in en check-out.

Voorbereiding: Eigen teamdoelen en jaaragenda meenemen.

Dagdeel 5: Procesbegeleidersoverleg en expertteams (16/02/27)

Leerdoel: Doel en valkuilen van het procesbegeleidersoverleg (PBO), bepalen welke route een vraagstuk volgt (team, PBO of schoolleiding), opzetten en laten functioneren van expertteams, rollen en interactiepatronen in een overleg.

Werkvormen: Groepswerk met casuïstiek, plenaire uitleg, afsluitende quiz.

Voorbereiding: Geen.

Terugkombijeenkomst: Verdieping en uitwisseling in de praktijk (20/04/27)

Leerdoel: Uitwisselen van ervaringen als procesbegeleider, reflectie op de eigen ontwikkeling,

Werkvormen: Intervisie, verdiepende oefening, reflectie.

Voorbereiding: Eigen praktijkvraag of casus meenemen.